รู้ไหมว่าโรคติดต่อทางเพศสัมพันธ์หลายชนิด ไม่แสดงอาการเลยในช่วงแรก? ไม่เจ็บ ไม่คัน ไม่มีอะไรผิดปกติให้สังเกต แต่เชื้อก็ยังแพร่กระจายได้อยู่ดี นั่นคือเหตุผลที่หลายคนไม่รู้ตัวว่าติดเชื้อจนกว่าจะเริ่มมีอาการหนักขึ้น หรือบางทีก็รู้จากการตรวจสุขภาพโดยบังเอิญ

เรื่องสุขภาพทางเพศเป็นสิ่งที่หลายคนยังรู้สึกกังวลหรือเขินอายที่จะพูดถึง แต่จริงๆ แล้วมันคือเรื่องสุขภาพปกติเหมือนการตรวจเลือด ตรวจความดัน หรือตรวจคัดกรองโรคอื่นๆ เลย การรู้ข้อมูลที่ถูกต้องและกล้าที่จะตรวจคือการดูแลตัวเองและคนที่รักได้อย่างทันท่วงที

วันนี้เราขอพาทุกคนมาทำความรู้จักกับโรคติดต่อทางเพศสัมพันธ์ที่พบบ่อย สัญญาณที่ควรระวัง และวิธีป้องกันที่ทำได้จริงในชีวิตประจำวัน เพราะ รู้เร็ว ดูแลได้ทัน เสมอ

โรคติดต่อทางเพศสัมพันธ์ที่ต้องรู้จัก

โรคที่พบได้บ่อยในกลุ่มนี้มีหลายชนิด ได้แก่ HIV ที่โจมตีระบบภูมิคุ้มกัน, ซิฟิลิส ที่เกิดจากแบคทีเรียและอาจลุกลามรุนแรงหากไม่รักษา, หนองใน และ หนองในเทียม ที่มักแสดงอาการปัสสาวะแสบขัด, รวมถึง เริมที่อวัยวะเพศ และ หูดหงอนไก่ ที่เกิดจากไวรัส HPV สิ่งที่น่ากังวลที่สุดคือโรคเหล่านี้ในระยะแรกมักเงียบมาก ไม่มีสัญญาณเตือนชัดเจน ทำให้หลายคนปล่อยผ่านไปโดยไม่รู้ตัว แต่ยิ่งปล่อยนานโดยไม่ได้รับการดูแล ก็ยิ่งส่งผลต่อสุขภาพในระยะยาวและมีโอกาสแพร่ให้คู่นอนได้มากขึ้น

สัญญาณแบบไหนที่ควรรีบพบแพทย์

แม้หลายกรณีจะไม่มีอาการ แต่ถ้าสังเกตเห็นสิ่งเหล่านี้ควรนึกถึงการตรวจคัดกรองไว้เลย

  • มีตกขาวผิดปกติ กลิ่นเปลี่ยน หรือสีเปลี่ยนไปจากเดิม
  • ปัสสาวะแสบขัด หรือมีอาการเจ็บขณะปัสสาวะ
  • มีแผล ตุ่ม หรือผื่นบริเวณอวัยวะเพศหรือรอบๆ
  • คันหรือเจ็บบริเวณอวัยวะเพศผิดปกติ
  • ปวดท้องน้อย หรือมีเลือดออกผิดปกติหลังมีเพศสัมพันธ์

แม้จะไม่มีอาการใดเลย แต่ถ้ามีความเสี่ยง เช่น เปลี่ยนคู่นอนบ่อย มีเพศสัมพันธ์โดยไม่ได้ป้องกัน หรืออยู่ในกลุ่มที่ควรได้รับการตรวจเป็นประจำ ก็แนะนำให้ตรวจคัดกรองอยู่ดี เพราะการตรวจพบเร็วช่วยให้เข้าสู่กระบวนการดูแลได้ทันที

ป้องกันได้ง่ายๆ ถ้าเริ่มต้นถูกทาง

การดูแลสุขภาพทางเพศไม่ได้ซับซ้อนอย่างที่คิด สิ่งที่ทำได้ในชีวิตประจำวันมีดังนี้ ใช้ถุงยางอนามัยทุกครั้งที่มีเพศสัมพันธ์ถือเป็นวิธีป้องกันที่ได้ผลดีที่สุดวิธีหนึ่ง หลีกเลี่ยงการเปลี่ยนคู่นอนบ่อยหรือหากมีความเสี่ยงสูงควรปรึกษาแพทย์เรื่อง PrEP (ยาป้องกัน HIV ก่อนสัมผัสเชื้อ) ซึ่งปัจจุบันเข้าถึงได้ง่ายขึ้นมากแล้ว และที่สำคัญคือตรวจคัดกรองเป็นประจำ โดยเฉพาะกลุ่มที่มีความเสี่ยง ไม่ต้องรอให้มีอาการก่อน

  • ใช้ถุงยางอนามัยทุกครั้งที่มีเพศสัมพันธ์
  • ตรวจ HIV และซิฟิลิสเป็นประจำ อย่างน้อยปีละ 1-2 ครั้ง หากมีความเสี่ยง
  • ปรึกษาแพทย์เรื่อง PrEP ถ้าอยู่ในกลุ่มเสี่ยงสูง
  • อย่ารอให้มีอาการก่อนค่อยตรวจ เพราะโรคหลายชนิดเงียบตั้งแต่ต้น
  • พูดคุยกับคู่รักอย่างเปิดใจเรื่องสุขภาพทางเพศ ดูแลกันได้ดีกว่า

ถ้าอ่านมาถึงตรงนี้แล้วรู้สึกว่าอยากรู้ว่าตัวเองมีความเสี่ยงแค่ไหน หรือยังไม่เคยตรวจมาก่อนเลย ตอนนี้ที่